VVD eist uitleg over tekening

DEN HAAG | De VVD-fractie in de Haagse gemeenteraad heeft het stadsbestuur opheldering gevraagd over het aanvankelijk terugtrekken van een tekening op een expositie in de bibliotheek aan het Spui. De liberalen vinden dat als er is gedreigd door moslims, dezen moeten worden opgespoord en geverbaliseerd.

‘Je moet er goed naar kijken’

De directie van de bibliotheek aan het Spui besloot eerder deze week dat een prent van tekenaar Tjalling Houkema van een tentoonstelling moest worden verwijderd nadat een groep moslims zijn beklag had gedaan. Wethouder Heijnen draaide dat besluit terug. Wat vindt het publiek van de tekening?

door __________
Maarten Brakema

DEN HAAG | Langzaam laat Hayat de prent op zien inwerken. “Ik heb niet veel verstand van kunst”, zegt ze. “En ik kan moeilijk een kunstenaar beoordelen. Maar als moslima vind ik het wel jammer dat zo vaak wordt gegeneraliseerd. Op basis van wat enkelen doen, wordt een oordeel gegeven over een hele groep. Dat doet me pijn. Vooral de afgelopen jaren, na 11 september, is dat toegenomen. De mensen die die aanslag hebben .gepleegd, hebben een totaal verkeerd beeld van de islam gegeven. De koran, de thora, de bijbel, het zijn allemaal mooie boeken. Maar iedereen legt ze op een eigen manier uit.”
De jonge, liberale moslima is speciaal naar de bibliotheek aan het Spui in Den Haag gekomen om de tekening van Tjalling Houkema te bekijken. Hier, op de vierde verdieping, loopt ze eerst langs een aantal andere spotprenten en kijkt dan lang naar de plaat met de uitgeholde, met bloedvlekken besmeurde koran met daarin een pistool. Eronder de tekst: ‘de koran?’
Hayat: “Heel mooi gemaakt. Daar kan je moeilijk iets over zeggen. Wel jammer dat je het geloof voor zo’n plaat moet gebruiken. Maar nee, ik ben niet boos. Niet alle moslims zijn fanatiek. Er zijn er ook veel die verder niets doen aan het geloof.”
Eerder deze week ontstond beroering rond de prent van Houkema toen een groep moslims beklag deed bij de bibliotheek. De directeur sprak van een ‘sterk confronterend, maar niet bedreigend’ gesprek. Maar besloot de plaat toch van het openbare deel van de tentoonstelling weg te halen. Wie hem wilde zien, zou er naar moeten vragen. Dit om de veiligheid van het personeel te garanderen. Zijn besluit leidde tot verontwaardiging van de organisatoren van de tentoonstelling, de Stichting Pers & Prent. Toen verantwoordelijk wethouder Heijnen woensdagmiddag van het verwijderen van de plaat hoorde, gelastte hij direct dat het werk van Houkema zou terugkeren. Voor de zekerheid kwam er wel meer-beveiliging, beloofde hij.

Opheldering
Inmiddels wil de VVD-fractie in de gemeenteraad nog wel meer opheldering over de kwestie. De liberalen vinden dat als sprake is van een dreiging door moslims, zij moeten worden opgespoord en geverbaliseerd. Het recht op vrije meningsuiting en drukpers is een groot goed, aldus de VVD. “Daaraan mag niet worden getornd.”
Ondanks alle commotie is het niet overweldigend druk op de vierde verdieping van de bibliotheek. Af en toe komen er mensen naar de politieke spotprenten kijken. En of dat nu met de discussie te maken heeft of niet: ze worden wel allemaal nonchalant geobserveerd door een beveiligingsbeambte, die tot nu toe nog niet hoefde in te grijpen.
Ook Robin Heyker las ergens over de verwijdering én terugkeer van de prent. Hij wilde ‘m ook graag met eigen ogen zien. “Ik kan me voorstellen dat als je moslim bent, je dit niet echt leuk vindt”, constateert hij na een eerste blik op de plaat. “Het is toch je heilige boek en dat wordt hier met geweld geassocieerd. Ik kan me best voorstellen dat mensen er niet blij mee zijn.” Er is ook een andere kant. Heyker: “Dit valt natuurlijk wel onder de vrijheid van meningsuiting. Als de tekenaar de bijbel had genomen, had hij ook mensen tegen het zere been geschopt. Maar dat wil niet zeggen dat de prent weg moet.”
De familie Louw, iets gevorderde leeftijd, bekijkt de tentoonstelling met de beste politieke spotprenten uit 2003 op het gemakje. Bij verschillende tekeningen staat het echtpaar uit Zoetermeer even stil om ze van commentaar te voorzien. De prent van Tjalling Houkema wordt nog weer iets uitgebreider geïnspecteerd. “Zij moeten maar wennen hoe wij in Nederland omgaan met de vrijheid van meningsuiting”, zegt hij. “Het is de charme van Nederland dat dit kan. Het zijn juist cartoons die op humoristische wijze laten zien wat er niet goed is.”
Zij wijst ook op andere tekeningen die bijvoorbeeld premier Balkenende of oud-premier Kok op de hak nemen. “Natuurlijk moet ook die andere prent blijven hangen. Het is een zegen voor Nederland dat dit allemaal kan.”
Hoe langer moslima Hayat ondertussen naar de prent kijkt, hoe positiever ze wordt. “Het is een mooi werk”, zegt ze uiteindelijk. “Als je goed kijkt, zie je een vraagteken achter de woorden ‘de koran’ staan. De tekenaar bedoelt dus eigenlijk: is het echt de koran die dit wil? Zegt de koran dit? Het roept vragen op. Is het zo? Daarom moet het blijven. Verder is het ook een mooi kunstwerk. Ik vind dat mensen goed moeten kijken. Als het te koop zou zijn, zou ik het wel willen hebben. Dan kan je het ook aan andere mensen uitleggen.”


Bron: Haagsche Courant (27-02-2004)

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *